Islam Inancinin Mimariye Etkileri 1
 
cami, mosque

İslam İnancının Mimariye Etkileri

Abdurrahman Yördem

1. Bölüm: Şehre Kimlik Kazandırması

Yıllar önce mesleğimle ilgili inancımın/İslam’ın etkilerini araştırmak aklıma takılmıştı. daha sonra yaptığım araştırma ve gözlemler sonucunda gerçekten de bu etkilerin ne kadar fazla ve yaygın olduklarını gördüm.

Şehirlerin planlanmasından, mahallelerin kuruluşuna, sokaklardan, yapılara, şehirlerin kimlik kazanmasına, hatta yapıların malzemelerine kadar yaygın bir alanda inancın etkileri bulunmaktaydı. En önemli görünüş, bu etkilerin topluma ve bireylere yansımasıydı. Sonuçta bu etkiler hayat tarzını oluşturmaktaydı. Konu ile ilgili bu ilk yazımda şehirlerin kimlik kazanmalarını yazmaya çalışacağım.

Özellikle dini yapılar, camiler, geçmişte şehirlere kimlik kazandırırdı. Resimlerde baktığımız zaman Kabe’nin görüntüsü Mekke’yi, Mescid-i Nebevî’nin Medine’yi bize anlattığı gibi; Bize İstanbul’u anlatan en güzel resim herkesin bildiği gibi Haliç’ten görünen; Süleymaniye, Sultan Ahmet ve Ayasofya Camileri’nin siluetleri idi. yine Çifte Minareli Medrese Erzurum’u, Mevlana Camii ve türbesi Konya’yı, Selimiye Camisi, Edirne’yi bize anlatır.

Yabancı bir beldeye gittiğinizde cami minaresi oraya Müslüman kimliği vermiyor mu?

İnancımızın önemli yapıları geçmişte şehirlere kimlik verirken. bu gün İslam şehirlerinde yapılan bu yapılar batının eskiden beri gelen sadece gösteriş ve rekabet anlayışı ile yapılmaktalar. Dubai’deki yüksek binalar inancımızı ne kadar temsil etmektedir? veya soruyu şöyle soralım Dubai’deki yüksek yapılar ile batılı şehirlerdeki yapılar arasında kimlik farkı bulunmakta mı?

İstanbul’un fethinden sonra yapılan camilerin özellikle niye Bizans’ın bulunduğu Kaleiçi bölgesine yapıldığını anlayabiliyor musunuz. Atalarımızın inanca verdiği önemi burada görebiliriz. çünkü bu yapılar; Haliç’ten de, Boğaz’dan da Marmara Denizi’nden de bakıldığında Bizans’ın kalesinin düştüğünü ve bu beldenin kıyamete kadar Müslüman şehri olduğunu tüm dünyaya anlattığı bir uygulamadır.

“Şehirlerin kimliği” ile ilgili bir tarihi hatıra okumuştum. Edirne denince aklınıza hemen Selimiye Camii gelir değil mi? İşte bunun üzerine bir hatıra. Lozan görüşmeleri yapılıyor. Balkanlar’da sınır tartışılıyor. Sınır öyle bir yere çekiliyor ki Edirne’nin şehir merkezine kadar.

Karaağaç diye bir mahalle var, Meriç Nehri’nin diğer kıyısında. Buraya kadar sınır çekiliyor. Bundan cesaret alan Yunanlı, Edirne’yi istiyor. İngilizler, bu talebe gülüyorlar ve tarihi cevabı veriyorlar: “Selimiye Camisi’ni nereye götüreceksiniz?”

Abdurrahman Yördem,
Temmuz 2020.

«1234»






Bu sayfa hakkında yorum ekle:
İsmin:
Mesajınız:
 
 
📊 19 Ağustos 2007 itibariyle, toplam: 53164301 ziyaretçi (135255725 klik) tarafından görüntülenmiştir. Online ziyaretçi rekorumuz, 4626 kişi. (5 Eylül 2010)

gizli, gizli ilim, ilim, gizli ilimler